ایکس ۱۳ هزار حساب مرتبط با عملیات نفوذ خارجی را تعلیق کرد
ایکس می‌گوید سه شبکه مشکوک مرتبط با ایران، روسیه و چین، گفت‌وگوهای سیاسی آمریکا را هدف گرفته‌اند؛ اما جزئیات نقش هر کشور و میزان اثرگذاری این حساب‌ها هنوز روشن نیست.
شبکه اجتماعی ایکس روز چهارشنبه ۱۴ اکتبر، کمتر از سه هفته مانده به انتخابات میان‌دوره‌ای آمریکا، اعلام کرد بیش از ۱۳ هزار حساب کاربری را در ارتباط با سه عملیات مشکوک نفوذ خارجی تعلیق کرده است. به گفته این شرکت، شبکه‌های مرتبط با ایران، روسیه و چین با حساب‌های غیرواقعی، مطالب مربوط به سیاست آمریکا، نامزدها و چهره‌های عمومی طیف‌های مختلف سیاسی را منتشر و تقویت می‌کردند.
رقم اعلام‌شده، مجموع حساب‌های این سه عملیات است. در اطلاعات عمومی بررسی‌شده، سهم هر شبکه، نامزدهای مشخص هدف و شواهد فنی انتساب به این کشورها روشن نشده است. همچنین این اعلام به‌تنهایی نشان نمی‌دهد چه تعداد رأی‌دهنده تحت تأثیر قرار گرفته‌اند.
شبکه حساب‌ها چگونه شناسایی می‌شود؟
در بررسی عملیات نفوذ، ارتباط میان حساب‌ها می‌تواند مهم‌تر از ظاهر هر پروفایل باشد. انتشار مکرر لینک‌های یکسان در فاصله‌های زمانی کوتاه، بازنشر متقابل و استفاده هماهنگ از مجموعه‌ای از حساب‌ها، سرنخ‌هایی برای بررسی دقیق‌تر هستند. پژوهشگران با مقایسه محتوا و ارتباط حساب‌ها، الگوهایی را پیدا می‌کنند که در نگاه جداگانه به هر حساب دیده نمی‌شود.
بااین‌حال، هماهنگی به‌تنهایی اثبات‌کننده فریب نیست. کاربران واقعی نیز برای انتشار هشتگ یا حمایت از یک کارزار سیاسی هماهنگ می‌شوند. قواعد ایکس، فعالیت هماهنگ غیرواقعی برای دست‌کاری گفت‌وگوها و استفاده فریبکارانه از هویت‌های ساختگی را ممنوع می‌کند. مسئله اصلی، ساختن تصویری گمراه‌کننده از تعداد و استقلال حامیان یک پیام است.
آی‌پی یک کشور، هویت گرداننده را ثابت نمی‌کند
نسبت‌دادن یک شبکه به کشوری مشخص، به شواهد بیشتری از زبان محتوا یا محل ظاهری اتصال نیاز دارد. وی‌پی‌ان می‌تواند محل اتصال را تغییر دهد و حسابی با نام و سابقه ساختگی، خود را متعلق به کشوری دیگر معرفی کند.
نمونه‌ای از ترکیب این شواهد در گزارش اخیر اوپن‌ای‌آی دیده می‌شود: این شرکت برای بررسی یک عملیات با منشأ ایران، اطلاعات حساب‌های استفاده‌کننده از چت‌جی‌پی‌تی را در کنار زبان درخواست‌ها و ردپای عمومی هویت‌های ساختگی بررسی کرده است. با وجود این، اوپن‌ای‌آی گفته نتوانسته بازیگر مشخص پشت عملیات را شناسایی کند. منشأ فعالیت، هویت گرداننده و وابستگی حکومتی، ادعاهایی متفاوت‌اند.
هوش مصنوعی، تولید محتوا و هویت ساختگی را سریع‌تر کرده است
گزارش اوپن‌ای‌آی، مستقل از اعلام ایکس، دو عملیات با منشأ ایران و روسیه را شرح می‌دهد که از هوش مصنوعی برای پشتیبانی فعالیت خود استفاده می‌کردند. در نمونه ایران، هفت هویت روزنامه‌نگاری ساختگی برای پیشنهاد مقاله به رسانه‌های واقعی به کار گرفته شده بود. محور اصلی مطالب، جنگ آمریکا و ایران بود. نمونه روسی نیز با یک مرکز پژوهشی پوششی در آمریکای لاتین، عمدتاً اعتبار اوکراین را هدف می‌گرفت.
این روش، پیام را از محدوده حساب‌های ناشناس فراتر می‌برد: انتشار مقاله در یک رسانه واقعی می‌تواند به محتوایی با منشأ پنهان، اعتبار تحریریه‌ای بدهد. هوش مصنوعی نیز نوشتن، ترجمه و ویرایش این محتوا را آسان‌تر می‌کند. بااین‌حال، این دو پرونده را نباید بدون شواهد بیشتر، همان شبکه‌های تعلیق‌شده ایکس یا عملیات مستقیم علیه انتخابات آمریکا دانست.
درباره چین نیز گزارش ژوئن اوپن‌ای‌آی، حساب‌هایی با منشأ احتمالی این کشور را معرفی کرده که بحث‌های داخلی آمریکا درباره تعرفه‌ها، سیاست فناوری و ساخت مراکز داده را هدف گرفته بودند. این یافته، نمونه‌ای از تلاش برای اثرگذاری بر موضوعات سیاسی مشخص است؛ نه اثبات حمایت انتخاباتی از یک حزب یا تغییر رأی مردم.
تعداد حساب‌های حذف‌شده، میزان موفقیت عملیات نیست
برای ارزیابی اقدام ایکس، تعداد تعلیق‌ها فقط بخشی از اطلاعات لازم است. مدت فعالیت شبکه‌ها، میزان دسترسی آن‌ها به کاربران واقعی و فاصله انتشار محتوا تا شناسایی، مشخص می‌کند مقابله با عملیات تا چه حد به‌موقع بوده است.
در مقابل، شمار بالای حساب‌ها یا پست‌ها به‌تنهایی تغییر نگرش سیاسی یا رأی را ثابت نمی‌کند. گزارش اوپن‌ای‌آی نیز میان انتشار موفق مقاله در رسانه‌ها و کامنت‌هایی که تعامل اندکی گرفته بودند، تفاوت می‌گذارد.
اعلام ایکس از کشف سه شبکه مشکوک خبر می‌دهد، اما هنوز مبنای کافی برای تعیین سهم هر کشور در رقابت انتخاباتی یا سنجش اثر آن‌ها بر نتیجه انتخابات فراهم نمی‌کند. انتشار شواهد انتساب، نمونه محتوا و آمار دسترسی به مخاطبان واقعی است که می‌تواند ابعاد این عملیات‌ها را روشن کند.